Fotografia portretowa – ogólne zasady

by Dorota Zalepa
32 komentarze

Fotografia jest bardzo indywidualną dziedziną sztuki. Czynnik ludzki, nasza wrażliwość i „oko” są zawsze najważniejsze. Znacznie ważniejsze, niż zasady kompozycji i kadrowania. Staram się je jednak poznawać, bo one ułatwiają naukę fotografii i dzięki nim zdjęcia wyglądają lepiej. Warto wiedzieć, gdzie na zdjęciu znajdują się mocne punkty, kiedy powinniśmy umieścić w nim obiekt, a kiedy zastosować kadr centralny. Tak naprawdę, te wszystkie zagadnienia nie są trudne, każdy może nauczyć się robić poprawne zdjęcia za pomocą lustrzanki w trybie manualnym, potem pozostaje już tylko praca i rodząca się pasja.

 

Dziś chciałabym Wam opowiedzieć o fotografii portretowej, której tajniki poznawałam na kursie fotograficznym i był to rodzaj fotografii, którą wykonywaliśmy najczęściej, zarówno w studio, jak i w plenerze.

 

Fotografia portretowa

 

Rodzaje portretów

 

Portret kojarzy nam się ze zdjęciem paszportowym, co jest błędem, bo portret może obejmować również całą sylwetkę. Fotografowaną modelkę czy modela możemy wykadrować na różne sposoby. Może to być bliski portret obejmujący jedynie twarz, szyję i dekolt, może to być tzw. amerykański kadr, w którym kadrujemy zdjęcie powyżej kolan lub portret całej sylwetki, a nawet grupy osób. Portrety mogą być amatorskie i profesjonalne, naturalne i pozowane, studyjne i plenerowe, artystyczne i reportażowe.

 

Obiektyw do portretów

 

Do portretów używa się zazwyczaj obiektywów o ogniskowej powyżej 50 mm. Teleobiektywy zmiennoogniskowe z tzw. zoomem 70-200 mm bardzo dobrze się sprawdzają, ale także obiektywy stałoogniskowe 70mm i więcej, są dobrym wyborem. „Stałki” dają szerszy zakres głębi ostrości niż obiektywy zmiennogniskowe. Nie fotografujmy ludzi obiektywami szerokokątnymi o ogniskowej poniżej 35 mm, które zniekształcają sylwetkę i zmieniają proporcje fotografowanej osoby, chyba że na takim przerysowanym efekcie nam zależy. Obiektywy szerokokątne służą przede wszystkim do fotografowania krajobrazów i wnętrz. Ja fotografuję obiektywem stałoogniskowym 50mm, ale przy matrycy APS-C ogniskowa wynosi 80 mm (pisałam o tym tutaj). Przy pełnej klatce dobrze byłoby zmienić obiektyw na ten z dłuższą ogniskową.

 

Kadr centralny vs mocne punkty

 

Bliski portret to raczej kadr centralny, ale nawet tutaj możemy skupić się na mocnych punktach na zdjęciu i umieścić oko w jednym z nich. Jeżeli fotografujemy profil i fotografowana osoba patrzy w bok, dobrze jest zostawić więcej miejsca z jednego boku kadru (do którego skierowany jest wzrok modela), co nadaje zdjęciu więcej charakteru i tajemniczości.

mocne-punkty

 

Aparat na wysokości oczu

 

Nie jest to oczywiście stała reguła, ale by zachować odpowiednie proporcje modelki/modela trzymamy aparat na wysokości oczu, lub odrobinę wyżej. Podczas fotografowania całej sylwetki, możemy zejść niżej by wysmuklić sylwetkę i wydłużyć nogi. Takie fotografie często widzimy w magazynach modowych.

 

Światło

 

Unikam fotografowania w pełnym słońcu, które daje ostre światło, podkreśla wszelkie mankamenty skóry i daje głębokie cienie w okolicach oczu i nosa. Jeśli jest pełne słońce, szukam cienia, albo czekam aż słońce schowa się za chmurami. Fotografowanie przed zachodem słońca i o poranku daje piękne, ciepłe i miękkie światło, w którym skóra wygląda bardzo korzystnie. Światło generalnie powinno padać na twarz, ale fajne są zdjęcia, które możemy nawet celowo prześwietlać, robiąc je pod światło. Jeżeli jest wąskie źródło światła, to starajmy się, by padało prosto na twarz. Jeżeli fotografujemy profil, to źródło światła powinno także padać na twarz z przodu modela, a nie oświetlać policzek. Miękkie światło uzyskamy w momencie, gdy przepuścimy je przez dyfuzor. Naturalnym dyfuzorem rozpraszającym światło są chmury, ale możemy także skorzystać z blendy i odbić światło słoneczne lub je rozproszyć używając białej przepuszczającej światło blendy. Posiadam blendę 5w1, która zawiera różne płaszczyzny w tym tę rozpraszającą światło.

IMG_0402_1

Modelka: Izabela Nowakowska

 

Bliki w oczach

 

Pięknie wyglądają portrety, w których model/modelka ma w oczach iskierki, tzw. bliki. Uzyskamy je za pomocą blendy, czy innego źródła światła, które odbija się w oczach, albo w procesie postprodukcji w programie graficznym.

 

Czarno-białe fotografie portretowe

 

Nie bójmy się czarno-białych fotografii, potrafią nadać zdjęciu charakteru i sprawiają, że postać wydaje się bardziej tajemnicza. Czarno-białe zdjęcie możemy wykonać korzystając z takiej funkcji w aparacie fotograficznym lub przerobić zdjęcie w programie graficznym. Fotografując w RAW-ach nie ma sensu ustawianie czarno-białego zdjęcia w aparacie, bo i tak zostaną zapisane wszystkie szczegóły fotografowanej sceny, łącznie z kolorami. Wtedy jedynym wyjściem jest stworzenie takiej czarno-białej fotografii w programie do edycji zdjęć.

fotografia portretowa

fotografia portretowa

Kadrowanie

 

Ważnym aspektem fotografii portretowej jest kadrowanie. Wspomniałam już o nim w pierwszym punkcie o rodzajach portretów. Regułą jest zostawianie odpowiedniego marginesu nad głową i po bokach, ale możemy także wykadrować portret w połowie czoła lub „uciąć”czubek głowy. Zwróćcie uwagę jak wykadrowane są modelki w magazynach modowych lub reklamach. Starajmy się nie ucinać szyi i kończyn w stawach. Jeśli przycinamy nogi, czy ręce róbmy to powyżej kolan i łokci. Przy bliskim portrecie zostawiamy szyję i kawałek dekoltu/ramienia. Przyjmuje się zasadę, że nie ucinamy postaci w stawach – kolanowych, łokciowych, skokowych.

fotografia portretowa

Modelka: Izabela Nowakowska

 

Ostrość

 

Jest niezwykle ważna w fotografii portretowej. Ustawiamy ostrość na oczy, a jeśli model jest ustawiony po skosie, to na oko, które znajduje się bliżej obiektywu. Kłopoty z ostrością mogą pojawić się wtedy, gdy fotografujemy z szeroko otwartą przysłoną f/1.4-1.8. Wtedy dobrze ustawić aparat na statywie, i ustawić punkt ostrości ręcznie. Bezpieczniejsze jest przymknięcie przysłony do 2.2-2.5, wtedy mamy pewność, że uda nam zrobić ostre zdjęcie.

 

Ustawienie sylwetki

 

Po pierwsze starajmy się rozluźnić osobę, którą fotografujemy, by zdjęcie nie było takie bardzo pozowane. Zazwyczaj nie wiemy co zrobić z rękami. Jeśli nie jest to bliski portret, trzeba je pokazać na zdjęciu. Model/modelka może bawić się włosami, trzymać dłonie blisko twarzy, podeprzeć na nich głowę, lub trzymać jakiś przedmiot (książkę, owoc, kubek) w dłoniach. Gdy ustawimy modelkę po skosie wysmuklimy jej sylwetkę, przodem możemy natomiast fotografować mężczyzn, jeśli chcemy, by ich sylwetka była bardziej potężna. Tutaj poleciłam link z przykładami pozowania do zdjęć.

 

 Dobrze dobrane tło

 

W fotografii portretowej ważne jest także tło. Nie może odwracać uwagi od fotografowanej osoby. Jeśli fotografujemy w plenerze, trzeba pilnować by za modelką nie znajdowały się żadne znaki drogowe, brzydkie balustrady, pręty, albo co gorsza śmietnik. Zdarzyło mi się na kursie zrobić fajne zdjęcie portretowe na tle znaku drogowego, czy metalowej skrzynki opatrzonej znakiem „nie dotykać”, które skutecznie odwróciły uwagę od modelki. Dlatego patrzymy nie tylko na modela, ale zwracamy uwagę na otoczenie. Wybierajmy scenerię, która pasuje do fotografowanej osoby, jej stroju, fryzury, rysów twarzy, czy sylwetki.

 

Pamiętam, że na kursie fotograficznym najtrudniejsze w fotografii portretowej okazał się kontakt z modelką. Generalnie to rolą fotografa jest się tak komunikować z fotografowaną osobą, by uzyskać zdjęcie, na którym nam zależy. Profesjonalne modelki doskonale umieją znaleźć się przed obiektywem, gorzej ze „zwykłymi” ludźmi. Tutaj przydaje się zwyczajna rozmowa, żart, odwrócenie uwagi, by rozluźnić atmosferę.

 

Do tej pory na blogu pojawiły się posty o fotografii kulinarnej i fotografii lifestylowej. Wszystkie trzy rodzaje fotografii bardzo lubię, ale chyba najlepiej fotografuje mi się jedzenie. Fotografia portretowa wymaga dużego zaangażowania zarówno od fotografa, jak i modela (jeśli są to zdjęcia pozowane). Trzeba zadbać o dobre światło, łagodne, nieodwracające uwagi tło, makijaż modelki, strój, warto też takie zdjęcie obrobić w programie graficznym.

 

 

Kameralny Newsletter rusza już wkrótce, zapisz się i zyskaj dostęp do unikatowych treści i poradników. :)

Jeśli podobał Ci się wpis, proszę udostępnij go dalej. Dziękuję! :)




Podobne wpisy